Hoogbegaafdheid in het gezin: van overleven naar begrijpen

Veel ouders van een (vermoedelijk) hoogbegaafd kind kennen het: de zoektocht naar handvatten die wél aansluiten bij hun kind, en het gevoel dat veel adviezen net naast de werkelijkheid landen.

Sanne en Liroy van der Starre, beiden gedragsdeskundige en zelf ouders van twee uitzonderlijk hoogbegaafde zoons, brengen die ervaring samen in de Begrijpmens-oudercursus.

Wat er in een gezin gebeurt

Hoogbegaafdheid speelt zich niet alleen af in het kind. Het kleurt het hele gezinssysteem: hoe gesprekken verlopen, hoe conflicten escaleren of net niet, wat ouders van zichzelf verwachten, en hoe broers en zussen zich tot elkaar verhouden.

Veel ouders merken dat standaardadviezen — bedoeld voor een gemiddeld kind — bij hun kind niet aanslaan, of zelfs averechts werken. Dat voedt een gevoel van falen dat zelden bij de ouder hoort te liggen: het is niet het ouderschap dat tekortschiet, het is de mismatch tussen wat het kind nodig heeft en wat de gangbare aanpak biedt.

De gevoeligheden van Dabrowski

De Poolse psycholoog Kazimierz Dabrowski beschreef vijf vormen van overgevoeligheid (overexcitabilities) die vaak samengaan met hoogbegaafdheid: psychomotorisch (een overschot aan energie), sensorisch (intense zintuiglijke beleving), intellectueel (een honger naar begrijpen en doorvragen), verbeeldingsvol (een rijk innerlijk fantasieleven) en emotioneel (diepe, intense gevoelens en empathie).

Deze gevoeligheden verklaren waarom hoogbegaafdheid zich niet alleen uit in snel leren, maar ook in intensiteit: een kind dat overweldigd raakt door geluid, dat existentiële vragen stelt op de basisschool, of dat onrecht voelt als een persoonlijke aanval.

Herkenning van deze gevoeligheden geeft ouders taal voor wat ze al lang aanvoelden, maar niet konden benoemen.

Wat de cursus behandelt

Tijdens vijf bijeenkomsten komen wetenschappelijk onderbouwde kennis over hoogbegaafdheid en Dabrowski’s gevoeligheden aan de orde, naast praktische thema’s: communicatie, copingstrategieën, grenzen stellen en omgaan met anders-zijn. Tussentijdse opdrachten helpen om scherper te zien wat er binnen het gezin, bij het kind en bij de ouder zelf aandacht vraagt.

Kernwoorden: praktisch, veilig, herkenning, verbindend, intensief en positief.

Voor wie

Voor ouders die net ontdekt hebben dat hoogbegaafdheid een rol speelt, én voor ouders die er al langer mee bekend zijn en op zoek zijn naar een frisse kijk.

De groep blijft klein — maximaal vier stellen — zodat er ruimte is voor herkenning en uitwisseling, niet alleen theorie.

Na de cursus

Deelnemers gaan naar huis met zicht op de dynamiek binnen het eigen gezin, een eigen visie op hoogbegaafdheid, en een aanzet voor een concreet plan van aanpak.

Een uitgebreidere variant (Oudercursus Plus) voegt een individueel oudergesprek en een evaluatiegesprek toe, ook te gebruiken bij overdracht naar school of andere professionals.

Benieuwd of deze cursus past bij jouw situatie? Bekijk het aanbod bij Workshops of neem contact op.